|

Thư ngỏ của ông Nguyễn Trung gửi Quốc hội, Chính phủ và ĐCSVN về sửa đổi Hiến pháp

LTS: Càng ngày càng có nhiều người, nhiều giới lên tiếng về việc sửa đổi Hiến pháp đang được phát động trong nước, có thể biến thành phong trào đòi dân chủ hóa chế độ. Dưới đây là Thư ngỏ của cựu Đại sứ VN tại Thái Lan, cựu thành viên Ban nghiên cứu thời Thủ tướng Phan Văn Khải, cựu thành viên Viện nghiên cứu phát triển IDS – ông Nguyễn Trung – gửi Quốc hội, Chính phủ và ĐCSVN về sửa đổi Hiến pháp. Ông đề nghị Bộ Chính trị khóa XI tự kỷ luật bằng cách hết nhiệm kỳ này phải rời khỏi chính trường, không được tham gia vào bất kỳ cấp ủy nào của đảng dù ở địa phương hay trung ương. Mời độc giả theo dõi.

—————————–

Thư ngỏ

Hà Nội, ngày 19-02-2013

Kính gửi

-        Quốc hội nước Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam,

-        Toàn thể Bộ Chính trị và Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng Sản Việt nam,

-        Chính phủ nước Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam

Ông Nguyễn Trung

Ông Nguyễn Trung

Kính thưa,

Tôi là Nguyễn Trung, 78 tuổi, trú tại 10(60A) ngõ 45A, phố Võng Thị, phường Bưởi, quận Tây Hồ, Hà Nội. Với tư cách là một trong những người tham gia Kiến nghị của 72 nhân sỹ trí thức về việc sửa đổi Hiến pháp [1] (gọi tắt: Kiến nghị 72),  xin được phép trình bầy một số suy nghĩ của tôi liên quan đến việc sửa đổi Hiến pháp đang được lấy ý kiến nhân dân cả nước

Một là, tôi nghĩ rằng sau 37 năm độc lập thống nhất, lần đầu tiên đất nước lại đứng trước nhiều nguy cơ lớn. Đó là:

-        Cuộc khủng hoảng toàn diện kinh tế, chính trị, xã hội, văn hóa hiện nay đất nước đang lâm vào khoảng một thập kỷ nay trầm trọng đến mức đe dọa sự mất còn chế độ chính trị và Đảng Cộng Sản Việt Nam (ĐCSVN). Điều này cũng có nghĩa cuộc khủng hoảng này đe dọa nghiêm trọng sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc, kìm hãm sự phát triển của đất nước. Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng đã phải báo cáo tình hình này trước cả nước tại Hội nghị Trung ương 4 khóa XI, Bộ Chính trị nhận trách nhiệm về mình và đã xin lỗi trước cả nước và toàn Đảng.

-        Chủ nghĩa thực dân mới siêu cường Đại Hán đang trở thành vấn đề của cả thế giới – đặc biệt là đối với khu vực Biển Đông, uy hiếp trực tiếp các nước tại đây; đồng thời căng thẳng đang leo thang với nguy cơ có thể xảy ra chiến tranh trên Biển Đông. Sự lũng đoạn của Trung Quốc đối với các nước láng giềng – đặc biệt ở Đông Nam Á – đã tới mức nguy hiểm, trong đó có Việt Nam với tính cách là chướng ngại vật tự nhiên đầu tiên mà Trung Quốc nhất thiết phải khuất phục trên đường vươn ra đại dương.    Cần nhìn thẳng vào sự thật là sự lũng đoạn mọi mặt của Trung Quốc hiện nay trên thực tế đã đặt Việt Nam lọt thỏm vào vòng kiềm tỏa nhiều mặt của Trung Quốc. Không ít ý kiến trong nhân dân cho rằng về nhiều mặt Việt Nam trên thực tế đã trở thành một chư hầu kiểu mới của chủ nghĩa thực dân mới siêu cường Đại Hán.

-        Hệ thống chính trị của Việt Nam có quá nhiều bất cập để có thể cùng một lúc giải quyết 3 vấn đề lớn nóng bỏng đang đặt ra cho đất nước: (1)cần ổn định kinh tế để tìm đường đi vào một thời kỳ phát triển mới, nhưng hiện nay vẫn chưa có kế sách khả thi nào, nguy cơ kinh tế rơi xuống đáy sâu hơn nữa vẫn là thường trực; (2)chế độ chính trị tha hóa và quá yếu kém; tình hình đã đến mức vô hiệu hóa nhiều nỗ lực cứu chữa đã bỏ ra, tiếp tục kìm hãm sự phát triển của đất nước; trong khi đó hệ thống chính trị vẫn tiếp tục lún sâu hơn nữa vào độc tài toàn trị, để xảy tay có thể dẫn đến đổ vỡ; (3)đất nước vừa cần một sức mạnh bên trong làm nền tảng cho chính sách đối ngoại, vừa cần một đường lối đối ngoại độc lập tự chủ để đứng vững được trong tình hình căng thẳng và rất nhạy cảm hiện nay – đặc biệt là trên Biển Đông; song hiện nay cả hai đòi hỏi này cho mặt trận đối ngoại đều chưa có.

Có thể nói, những yếu kém của đất nước trong bối cảnh mới của tình hình quốc tế và khu vực – nhất là hiện tượng leo thang gây căng thẳng của Trung Quốc, đặc biệt là trên Biển Đông  – đang uy hiếp nghiêm trọng độc lập chủ quyền và kìm hãm sự phát triển của đất nước ta.

Hai là toàn bộ tình hình nêu trên đã được hàng nghìn ý kiến cảnh báo trong những kỳ chuẩn bị cho Đại hội toàn quốc lần thứ X và lần thứ XI của ĐCSVN, rất tiếc rằng không được lãnh đạo lắng nghe và tiếp thu.

Trong những ý kiến cảnh báo ấy, ý kiến quan trọng nhất là nhận định cho rằng nguyên nhân cơ bản của tình hình đất nước hiện nay là sự tha hóa và bất cập của toàn bộ hệ thống chính trị, bắt đầu từ Đảng. Nhận định này kết luận: Tình hình đòi hỏi phải thực hiện một cuộc cải cách chính trị triệt để và toàn diện để mở lối ra cho đất nước. Song trong thực tế, đòi hỏi vô cùng quan trọng này chẳng những bị gạt đi, mà toàn bộ hệ thống chính trị của đất nước trong gần một thập kỷ vừa qua ngày càng tiếp tục lún sâu vào bảo thủ, giáo điều, quan liêu; tệ nạn tiêu cực và tham nhũng ngày càng nặng; các quyền tự do dân chủ của nhân dân ngày càng bị xâm phạm. Chính thực trạng này là nguyên nhân gốc làm cho những năm vừa qua là thời kỳ phát triển xấu nhất, nguy hiểm nhất trong suốt 37 năm độc lập đầu tiên của đất nước.

Nói riêng về ĐCSVN, những năm vừa qua cũng là thời kỳ quyền lực Đảng phạm nhiều sai lầm và có nhiều hiện tượng hư hỏng, suy đồi chính trị và đạo đức nhất kể từ khi thành lập.

Ba là, Hội nghị Trung ương 4 khóa XI đã phần nào nhận ra thực trạng nguy hiểm nêu trên của đất nước và của Đảng, nhưng lại bất cập không dám nhìn thẳng vào toàn bộ sự thật, do đó chưa nhìn ra được nguyên nhân gốc là lỗi của hệ thống chính trị và của những quan điểm sai lầm của Đảng trong đường lối chính sách xây dựng và bảo vệ đất nước.

Với cách nhìn sự thật phiến diện như vậy, Hội nghị Trung ương 4 lấy tự phê bình và phê bình kiểm điểm cá nhân là phương thức giải quyết mọi sai lầm và yếu kém hay là bước đột phá đầu tiên; trong khi đó tiếp tục giữ nguyên và xiết chặt hơn nữa hệ thống chính trị theo hướng tăng cường “đảng hóa”, với mục đích tăng cường khả năng đối phó của Đảng với sự bất bình chính đáng đang ngày càng tăng trong nhân dân về mọi vấn đề của đất nước. Điển hình nhất của tình trạng “xiết” này là những hiện tượng: tăng cường “19 điều cấm trong Đảng”, sự kìm kẹp chưa từng thấy đối với trên 700 báo chí các loại của hệ thống chính trị (được gọi là báo chí “lề phải”), xuất hiện cái gọi là “đội ngũ dư luận viên” chưa hề có ở một quốc gia dân chủ nào, thẳng tay trấn áp đối với những người bất đồng chính kiến và đối với những cuộc biểu tình của nhân dân bảo vệ biển đảo của tổ quốc… v… v…

Cũng với cách nhìn sự thật theo kiểu tránh né nguyên nhân gốc như vậy. Hội nghị Trung ương 5 và 6 sau đó lấy chống tham nhũng là mặt trận chính. Quyết định này sai lầm ở chỗ (a)chủ yếu nhằm vào xử lý vụ việc, chứ không phải nhằm vào sửa lỗi hệ thống là chính, (b)đặt vấn đề chống tham nhũng lên trên mọi vấn đề cấp bách khác quan trọng hơn nhiều, nghĩa là rất cảm tính và thiên lệch – ví dụ như vấn đề ổn định kinh tế vỹ mô, trả lại các quyền tự do dân chủ của dân để thực hiện được chủ quyền của nhân dân cho phát huy sức mạnh nội lực, vấn đề tạo ra sự công khai minh bạch trong đời sống mọi mặt của đất nước, đòi hỏi trả lại vai trò phải có cho nhà nước pháp quyền để cả nước – bao gồm cả Đảng – phải tuân thủ pháp luật… Với 2 sai lầm lớn như vậy trong việc đặt ra vấn đề chống tham nhũng, lại thực hiện trong tình trạng Đảng và toàn bộ hệ thống chính trị có quá nhiều tiêu cực và yếu kém, nên đến nay kết quả thực hiện các nghị quyết của các Hội nghị Trung ương 4, 5, 6 liên quan đến chủ đề này có nhiều biến tướng rất đáng lo ngại, đến nay có thể nói là thất bại. Chính đồng chí Tổng bí thư không dưới một lần gián tiếp nhưng đã phải công khai thừa nhận như vậy.

Hơn nữa, trong khi tập trung mũi nhọn vào chống tham nhũng một cách phiến diện như vậy, đã xảy ra một số sự việc, một số phát ngôn rất thiếu cân nhắc, thiếu trách nhiệm (đôi khi có cả thứ ngôn ngữ mang đặc tính “anh chị”) của một số người có trọng trách… Những hiện tượng này hình như cho thấy câu chuyện đang diễn ra không phải chỉ có việc chống tham nhũng, mà còn là biểu hiện bên trong của những động cơ, những hiện tượng “đánh nhau”, “đối phó với nhau”… không thèm đếm xỉa đến tác động như thế nào đối với  kỷ cương, sự uy nghiêm và mối an/nguy của quốc gia. Những hiện tượng này hoàn toàn không được phép xảy ra với những chính khách chân chính!

Qua các Hội nghi Trung ương 4, 5 và 6, quyền lực của Đảng đang tự mình tiếp tục làm mất thêm uy tín của Đảng và gây thêm nhiều khó khăn nguy hiểm cho đất nước. Đơn giản bởi lẽ “nhóm” nào thắng thì đất nước cũng thua; vì hệ thống chính trị có quá nhiều sai lầm và quyền lực của nó vẫn được bảo toàn nguyên vẹn, thậm chí đang được “xiết” thêm. Trong khi đó trí tuệ và nguồn lực mọi mặt của đất nước không được tập trung vào xử lý những vất đề cấp bách nhất của đất nước; xảy ra quá nhiều hiện tượng “vạch áo cho người xem lưng” làm ảnh hưởng đến an ninh và thể diện quốc gia. Toàn bộ tình hình nhạy cảm này chỉ tăng thêm cơ hội cho sự lũng đoạn của Trung Quốc…

Tình hình mọi mặt hiện nay của đất nước đã đi tới thời điểm không thể trì hoãn cuộc cải cách chính trị toàn diện. Bối cảnh quốc tế vừa đòi hỏi, thách thức, cũng vừa tạo ra những thuận lợi chưa từng có cho một cuộc cải cách chính trị để xây dựng nên một thể chế chính trị dân chủ cho Việt Nam. Đất nước ta hiện nay lại đang đứng trước yêu cầu bức thiết phải sửa đổi Hiến pháp và thực tế đang cho thấy Hiến pháp 1992 dù sửa thế nào cũng không thể đáp ứng những đòi hỏi phát triển mới của đất nước; vì những lẽ này, xây dựng một Hiến pháp mới phù hợp là bước khởi đầu đúng đắn cho tiến hành cải cách chính trị.

Bốn là, tôi xin trình bầy một số điểm chính về cải cách chính trị, với tất cả mong muốn thiết tha ĐCSVN không được trốn tránh – (1)vì lẽ: Đảng nợ nhân dân nhiệm vụ lịch sử sau khi đất nước đã được độc lập thống nhất, đó là xây dựng một thể chế chính trị dân chủ để thực hiện những quyền và hạnh phúc của nhân dân như đã ghi trong Tuyên Ngôn Độc Lập 02-09-1945; và (2)còn vì lẽ: ĐCSVN cần tranh thủ cơ hội cuối cùng này để tự giải phóng chính mình khỏi sự nô lệ của quyền lực, giành lại vai trò lãnh đạo dựa vào tính tiền phong chiến đấu của mình như ĐCSVN đã từng có một thời trong cộng đồng dân tộc suốt giai đoạn kháng chiến cứu nước, để trên cơ sở này phấn đấu trở thành đảng cầm quyền trong hệ thống nhà nước pháp quyền dân chủ.

Dưới đây là một số ý kiến cụ thể:

1. Kết thúc Hội nghị Trung ương 6, Bộ Chính trị đã nhận lỗi trước nhân dân và trước toàn Đảng về trách nhiệm đã để cho đất nước gặp nhiều khó khăn và lâm vào hoàn cảnh bị uy hiếp như hôm nay, đã tự giác tuyên bố sẵn sàng nhận kỷ luật của Đảng. Cá nhân tôi đánh giá cao việc nhận lỗi này. Tuy nhiên, tôi xin đề nghị Bộ Chính trị tự đặt ra cho mình mức kỷ luật là: Toàn thể Bộ Chính trị khóa XI hết nhiệm kỳ này sẽ thôi không tham gia vào bất kỳ cấp ủy nào của Đảng dù ở địa phương hay trung ương.

Toàn thể Bộ Chính trị khóa XI cam kết trước cả nước và toàn Đảng sẽ dẹp hết sang một bên mọi khúc mắc riêng tư với nhau, một lòng cùng nhau trong suốt thời gian còn lại của nhiệm kỳ khóa Đại hội XI này đem tất cả tinh thần và nghị lực với ý thức trách nhiệm cao nhất phát huy trí tuệ cả nước và toàn Đảng để

(a)tháo gỡ những khó khăn cấp bách nhất,

(b)thực hiện thắng lợi giai đọan đầu của cuộc cải cách chính trị;

(c)xây dựng được Hiến pháp mới và thiết lập được thể chế của nhà nước pháp quyền dân chủ.

2. Ban Chấp hành Trung ương ĐCSVN khóa XI cũng phải cùng chịu trách nhiệm với Bộ Chính trị khóa XI về tình hình đất nước hiện nay, cần nhận lỗi trước toàn dân và toàn Đảng. Với tinh thần này, và đồng thời đáp ứng yêu cầu đem lại cho Đảng sức sống mới, toàn thể các đảng viên đã tham gia 2 khóa là ủy viên Ban chấp hành Trung ương Đảng sẽ thôi không tham gia vào danh sách bầu cử hay tự ứng cử vào BCHTƯ khóa XII nữa; và từ đây trở đi hình thành nguyên tắc không đảng viên nào được tham gia BCHTƯ quá 2 nhiệm kỳ, xóa bỏ hẳn cái “lệ” sống lâu lên lão làng. Từ đây tạo cơ hội thay đổi hoàn toàn việc tổ chức và xây dựng Đảng cho đúng với đòi hỏi phấn đấu trở thành đảng cầm quyền trong một thể chế chính trị dân chủ của nhà nước pháp quyền.

3. Bộ Chính trị khóa XI huy động trí tuệ cả nước và tận dụng kinh nghiệm các nước đi trước cũng như khai thác mọi thành quả của văn minh nhân loại, phát huy bằng được chủ quyền và quyền năng của nhân dân, dấy lên tinh thần đoàn kết – hòa giải dân tộc, cùng nhau xây dựng thành công Hiến pháp mới cho một nước Việt Nam là tổ quốc muôn vàn yêu quý và là quê hương độc lập – tự do – hạnh phúc của mọi người dân Việt Nam. Nước ta sẽ cùng dấn thân với cả loài người tiến bộ cho hòa bình, hữu nghị, hợp tác, phát triển, tất cả cho con người và vì quyền con người.

Đảng Cộng Sản Việt Nam sẽ căn cứ vào Hiến pháp mới do dân định này, để xây dựng và tổ chức lại đảng mình, để có được khả năng, ảnh hưởng và vai trò lãnh đạo trong xã hội dân sự, để từ đó phấn đấu được nhân dân lựa chọn (qua bầu cử trung thực) làm đảng cầm quyền theo những đòi hỏi và quy định của nhà nước pháp quyền (đặc biệt là những quy định về tự do bầu cử, tự do ứng cử và về sự tuyển chọn công chức của nhà nước pháp quyền).

Hiến pháp mẫu 2013 kèm theo Kiến nghị 72  rất đáng được đưa ra thảo luận rộng rãi trong nhân dân; cần khuyến khích có thêm một vài hiến pháp mẫu như thế và trao đổi công khai mọi ý kiến đóng góp khác nhau cho vấn đề Hiến pháp để nhân dân dễ so sánh, đối chứng.., qua đó tối ưu hóa sự lựa chọn của nhân dân.

Xin lưu ý: Chủ quyền tối cao của quốc gia thuộc về nhân dân, kể cả ĐCSVN cũng phải phục tùng và tuân thủ; vai trò lãnh đạo của ĐCSVN phải được thể hiện ở chỗ tạo mọi điều kiện để nhân dân thực hiện đầy đủ chủ quyền này. Đảng phải coi nội dung lãnh đạo như thế là nhiệm vụ tối cao và thiêng liêng nhất của mình trong giai đoạn phát triển mới của đất nước.

4. Đề nghị Quốc Hội, Bộ Chính trị và Chính phủ giao nhiệm vụ cho trên 700 báo chí của toàn bộ hệ thống chính trị tìm hiểu, nắm vững những kiến thức tiên tiến nhất của văn minh thế giới về hiến pháp, nhằm tổ chức học tập và quảng bá rộng rãi trong cả nước và trong toàn Đảng những kiến thức mới về xây dựng một chế độ chính trị dân chủ dựa trên kinh tế thị trường, nhà nước pháp quyền, xã hội dân sự. Toàn bộ nguồn lực trí tuệ của cả nước cần được huy động cho việc nâng cao dân trí, nâng cao khả năng của nhân dân thực hiện chủ quyền của mình đối với đất nước và đối với chế độ chính trị, cổ vũ nhân dân tham gia xây dựng Hiến pháp mới, coi đây là nhiệm vụ đầu tiên đặt nền móng cho toàn bộ quá trình cải cách chính trị của đất nước.

Đồng thời Quốc hội, Bộ Chính trị và Chính phủ thả hết những người bất đồng chính kiến đang bị tù tội, chỉ thị cho các cấp và các địa phương phải tôn trọng mọi quyền tự do, dân chủ của nhân dân. Quyền tự do báo chí, tự do ngôn luận và sự công khai minh bạch phải được bảo đảm trong mọi lĩnh vực của đời sống đất nước.

Cải cách chính trị cần được xem là một quá trình thường trực, lâu dài, để luôn luôn đổi mới, và cần được tiến hành song song – vừa là cứu cánh, vừa là tiền đề – với sự nghiệp canh tân đất nước.

5. Đề nghị Quốc hội, Bộ Chính trị và Chính phủ huy động trí tuệ cả nước, đăc biệt là cố sao mời gọi được trí tuệ của các trí thức có tầm nhìn và tâm huyết với đất nước, hình thành một chiến lược tổng thể và thiết kế các bước đi của một cuộc cải cách chính trị triệt để, nhằm thay đổi đất nước toàn diện và sâu sắc, sao cho quá trình cải cách này diễn ra một cách hòa bình, hài hòa, kinh tế ổn định và có hướng phát triển mới, đồng thời tiếp tục nâng cao vị thế đối ngoại của đất nước. Rất đáng tham khảo kinh nghiệm của Myanmar cho cuộc cải cách chính trị này ở nước ta – đặc biệt là những kinh nghiệm về phát huy chất xám của trí thức, kinh nghiệm thiết kế trình tự và tiến độ rất hợp lý các bước đi, sự lồng ghép các bước đi… trong quá trình thực hiện dân chủ, để vừa giữ được ổn định, vừa từng bước tháo gỡ khó khăn và phát triển kinh tế, tiến hành được cải cách hệ thống nhà nước pháp quyền, đồng thời nâng cao vị thế quốc tế để gìn giữ an ninh quốc gia.

Trong cải cách, cũng như trong khắc phục những sai lầm trên mọi phương diện kinh tế và chính trị, cần chú trọng quan tâm đến khắc phuc những lỗi hệ thống và những yếu kém vỹ mô là chủ yếu; cố gắng thực hiện tối đa nguyên tắc khép lại quá khứ, không ngoái lại quá khứ, không hồi tố; đồng thời nỗ lực hết mức thực hiện hòa giải, cố tránh hết sức có thể việc hình sự hóa các vấn đề… Tất cả nhằm giảm xuống mức thấp nhất mọi tổn thất và đổ vỡ mới, phòng ngừa phát sinh những rạn nứt mới có thể xảy ra trong quá trình cải cách, đồng thời nhờ đó có thể tạo ra sự tin cậy nhau và đồng tâm hiệp lực hướng về phía trước, phát huy tối đa mọi khả năng và nguồn lực cho việc mau chóng chuyển đất nước đi vào thời kỳ phát triển mới.

Hòa giải, khép lại quá khứ, không ngoái lại quá khứ, không hồi tố, tránh hết mức có thể việc hình sự hóa – đấy là cách mở lối thoát cho những vấn đề bế tắc hay có thể gây xung đột lớn trong quá trình cải cách, để vĩnh viễn khép lại quá khứ, để giảm xuống mức thấp nhất mọi tổn thất, để bảo tồn và chắt chiu mọi nguồn lực cho nhiệm vụ mở ra một giai đoạn phát triển mới của đất nước. Riêng những vấn đề liên quan đến ruộng đất, cần được giải quyết trên cơ sở ưu tiên lợi ích của nông dân.  

Toàn bộ bộ máy nhà nước và các lực lượng vũ trang cần được giữ nguyên trong quá trình cải cách để bảo đảm sự vận hành liên tục và thông suốt mọi hoạt động của quốc gia, điều duy nhất phải thay đổi là toàn bộ bộ máy nhà nước và các lực lượng vũ trang từ nay chịu sự điều hành của Hiến pháp và các cơ quan hiến định. 

Xây phải được đặt ở vị trí quan trọng hơn chống như trình bầy trên trong cải cách chính trị chính là với ý nghĩa: thỏa hiệp chấp nhận sự (đã) trả giá cho thời kỳ phát triển của chủ nghĩa tư bản hoang dã vừa qua, để từ đây chấm dứt thời kỳ này, để hòa bình và sớm chuyển nhanh một cách hài hòa sang thể chế mới, thời kỳ phát triển mới[2].

Xin lưu ý: Chính quyền của tổng thống Myanmar Thein Sein trong vòng 20 tháng đã hoàn thành được cả 3 việc khó tương tự như ở nước ta là: (1)cải cách chính trị, (2)ổn định và phát triển kinh tế, (3)nâng cao vị thế quốc tế của quốc gia. Đáng chú ý là việc chuyển đổi chính quyền quân phiệt độc tài Myanmar sang thể chế chính trị của nhà nước pháp quyền dân chủ, không tốn một phát súng, không mất một nhân mạng. Nguyên nhân thành công chủ yếu là những người nắm quyền lực cao nhất của đất nước này đã thấy được sự cần thiết và đồng lòng nhất trí tiến hành cuộc cải cách có ý nghĩa sống còn này, huy động được chất xám trong lòng dân tộc theo tinh thần hòa giải cho sự thành công của cải cách. Đấy chính là một cuộc cải cách chính trị tử trên xuống và thành công ngoạn mục, mặc dù đấy mới chỉ là những bước đi đầu tiên trên con đường vạn dặm để tiến tới một Myanmar phát triển.

Nhân đây xin cảnh báo: “Đục nước béo cò”, “cướp cờ”, “nguy cơ xuất hiện Lê Chiêu Thống đời mới” (ví dụ nhân danh bảo vệ Đảng, bảo vệ chế độ XHCN…) luôn luôn là những thủ đoạn các con buôn cơ hội đủ mọi chủng loại, dù là trong nước hay nước ngoài, thường xử dụng để kiếm lợi trên tổn thất và xương máu của đất nước ta vào lúc đất nước ta thực hiện bước ngoặt đi vào cải cách. Mong trí tuệ cả nước đừng bao giờ mất cảnh giác!

Tôi xin nhấn mạnh, việc sửa đổi/soạn thảo Hiến pháp mới nhất thiết phải được coi là bước mở đầu và là nền tảng cho toàn bộ quá trình tiến hành cải cách chính trị và cải cách ĐCSVN. Không cải cách chế độ chính trị và hệ thống nhà nước hiện hành, không cải cách và tổ chức lại ĐCSVN, Hiến pháp được sửa đổi hay Hiến pháp mới dù được viết hay như thế nào cũng sẽ là vô nghĩa, thậm chí sẽ chỉ càng gây thêm hiểm họa mới cho đất nước.

Kính thưa Quốc hội, Bộ Chính trị và Chính phủ,

Khép lại quá khứ, không ngoái lại quá khứ và vượt lên nỗi sợ, quyết tâm dựa hẳn vào dân, lãnh đạo Đảng và Nhà nước hiện nay ngồi lại với nhau thì hoàn toàn có thể cùng nhau hội đủ mọi điều kiện trong tay thực hiện thắng lợi một cuộc cải cách chính trị từ trên xuống để đổi đời đất nước và đổi đời chính ĐCSVN trong hòa bình, mở đầu bằng xây dựng một Hiến pháp mới. Chắc chắn cả nước sẽ một lòng sắt đá với tinh thần Diên Hồng đứng đằng sau một quyết định hòa bình đổi đời như thế của lãnh đạo Đảng và Nhà nước! Như thế có gì mà sợ? Chỉ ở Việt Nam mới có tình huống này. Diễn tiến của lịch sử Việt Nam khách quan tạo ra như vậy. Càng để muộn, cơ hội này có nguy cơ lại vuột đi, như ba lần cơ hội lớn đã vuột đi trong gần bốn thập kỷ vừa qua[3].

Xin cứ ngẫm mà xem, trên cả thế giới này, chỉ một mình Việt Nam mới có những điều kiện đặc thù lịch sử dành cho ĐCSVN khả năng thực hiện một kịch bản hòa bình đổi đời như thế, nhất thiết lãnh đạo Đảng và Nhà nước hiện nay phải có tâm và đủ bản lĩnh nắm lấy! Đó cũng là kịch bản tối ưu duy nhất, đáng mong muốn nhất cho đất nước và kế thừa được truyền thống vinh quang trước đây của ĐCSVN, là trách nhiệm không thể thoái thác của ĐCSVN trong giai đoạn cách mạng mới của đất nước. Ở các nước khác mà như ta hiện nay sẽ khó có chuyện này, chí ít thì cũng đã phải xảy ra vài ba cuộc “mùa xuân Ả Rập” rồi!.. Tuy nhiên cũng phải nhắc nhở: Sự chịu đựng của nhân dân ta đang ở mức báo động đỏ.

Nếu lãnh đạo Đảng và Nhà nước hiện nay bạc nhược bỏ lỡ kịch bản hòa bình đổi đời này, một kịch bản sụp đổ như ở Liên Xô vào lúc nào đó, sớm muộn sẽ xảy ra ở nước ta, do chế độ chính trị đang ngày càng mục nát bên trong và không đương đầu nổi những thách thức quyết liệt từ bên ngoài. Khác chăng so với Liên Xô hồi ấy là: Ở Việt Nam sẽ rất hỗn loạn và đẫm máu.

Trong cuộc chiến tranh 17-02-1979, Trung Quốc trong cùng một giờ đã cho khoảng nửa triệu quân ào ạt tấn công toàn bộ tuyến biên giới phía Bắc nước ta; sự việc này cho thấy: Một khi xảy ra sụp đổ chế độ chính trị như thế ở Việt Nam, không loại trừ xuất hiện tình huống vì bất kể lý do gì, quân đội Trung Quốc lúc nào đó sẽ can thiệp… Đất nước ta sẽ đi về đâu?.. Thế rồi sẽ làm sao tránh khỏi nguy cơ vấn đề Biển Đông là chuyện đã rồi như Hoàng Sa?!.. Vân vân và vân vân…

Sự nghiệp đất nước độc lập thống nhất phải hy sinh chiến đấu nhiều thế hệ mới giành được làm sao có thể bảo toàn nếu cứ kéo dài mãi tình trạng đất nước èo uột, lệ thuộc như hiện nay?! Lấy gì giữ vững sự toàn vẹn lãnh thổ và chủ quyền quốc gia trong tình hình mới? Giữ đại cục mà nhiều yếu kém thế này liệu đất nước có được yên? Giữ đại cục đến mức nào thì là sự đầu hàng trá hình?..

Câu chuyện ngày càng rõ: Ngày nay giữ nước phải có toàn dân tộc và cả thế giới, chứ không phải là giữ Đảng như đang là đảng hiện nay! Ngày nay giữ nước, đất nước càng phải mau chóng trở thành một quốc gia phát triển!

Lãnh đạo Đảng và Nhà nước cần nghiêm túc nghĩ lại tất cả! Dứt khoát cần thông qua cải cách chính trị xốc toàn dân tộc đứng dậy phát triển đất nước bền vững, xây dựng Việt Nam là một thành trì bất khả xâm phạm, cùng với cả thế giới gìn giữ hòa bình.

Bí quyết thành công của Cách mạng Việt Nam là: Tinh thần yêu nước Việt Nam đã từng đủ bản lĩnh giương cao ngọn cờ dân tộc dân chủ làm nên Cách mạng Tháng Tám và hoàn thành sự nghiệp giải phóng đất nước, giành lại độc lập thống nhất cho Tổ quốc, tranh thủ được sự hậu thuẫn của cả thế giới cho sự nghiệp vẻ vang này, và đồng thời đã xác lập được cho quốc gia vị trí quan trọng trên trường quốc tế.

Trước những thách thức mới quyết liệt từ bên ngoài, trước những đòi hỏi phát triển của đất nước trong thời kỳ mới, hơn bao giờ hết Việt Nam cần tiếp tục giương cao ngọn cờ dân tộc – dân chủ với trí tuệ mới,  để xây dựng được đất nước độc lập – tự do – hạnh phúc, để có thể dấn thân cùng đi với cả thế giới. Tinh thần này cần trở thành linh hồn cho một Hiến pháp mới của đất nước bây giờ và mãi mãi về sau.

Bốn cuộc chiến tranh trong vòng một đời người, và biết bao nhiêu thương đau đến hôm nay đất nước vẫn đang còn phải chịu đựng, như thế là quá nhiều rồi! Mà đến hôm nay đất nước vẫn chưa ra khỏi cái nghèo và lạc hậu, có nhiều mặt tiếp tục lạc lõng! Tôi không thể chấp nhận nhân dân ta, đất nước ta lúc nào đó lại một lần nữa sẽ phải trầm luân trong một cuộc bể dâu mới đẫm máu.

Vì vậy tôi cho rằng phải thông qua hòa giải dân tộc để thực hiện cải cách toàn diện, nhờ đó thực hiện sự nghiệp canh tân đổi đời đất nước đến nay vẫn bị bỏ lỡ. Tiến bộ của văn minh nhân loại, của khoa học kỹ thuật và công nghệ, toàn cầu hóa ở nấc thang hiện tại.., tất cả vừa tạo cơ hội, vừa thách thức nước ta phải lựa chọn con đường của phát triển, bắt đầu từ thực hiện tự do, dân chủ.

Đúng ra phải nói thật với nhau cải cách chính trị đã để muộn mất 37 năm rồi – ngay sau khi đất nước độc lập thống nhất, chí ít là muộn 23 năm nay rồi – ngay sau khi chiến tranh lạnh kết thúc và Việt Nam hoàn toàn có thể đứng trên hai chân của mình! Không thể để muộn hơn nữa!

Chính sự chậm trễ này là nguyên nhân gốc làm cho đất nước độc lập mà nhân dân vẫn chưa có tự do, lối ra cho cuộc khủng hoảng đất nước đang lâm vào chưa rõ, mục tiêu cơ bản trở thành một nước công nghiệp hóa theo hướng hiện đại vào năm 2020 trở thành ảo tưởng.

Chính sự chậm trễ này khiến cho đất nước đang lâm vào tình trạng bị động chiến lược đầy nguy hiểm: Chưa có một tầm nhìn, một lời giải nào thuyết phục cho những thách thức kinh tế và chính trị, đối nội và đối ngoại đất nước đang phải đối mặt trong bối cảnh siêu cường đang lên Trung Quốc trở thành vấn đề của cả thế giới mà Việt Nam ở vào vị trí địa lý tự nhiên, vị trí địa kinh tế và địa chính trị cực kỳ nhậy cảm.

Sự nghiệp xây dựng và bảo vệ đất nước bây giờ đòi hỏi hơn bao giờ hết phải có toàn dân tộc và cả thế giới, sự chậm trễ này chưa giúp chúng ta trả lời làm như thế nào?!

Vì những lẽ trên, cải cách hệ thống chính trị của đất nước trở thành chuyện sống còn. Đòi hỏi xây dựng Hiến pháp mới đang cho đất nước một cơ hội.

Không có một thế lực nào bên trong hoặc bên ngoài có thể cấm nước ta đi vào một cuộc cải cách chính trị triệt để và toàn diện như thế, chỉ có sự tha hóa của hệ thống chính trị và tình trạng kìm hãm không dám thức tỉnh sự giác ngộ của nhân dân đang cản trở đất nước tiến hành nhiệm vụ này. Tự nhận về mình vai trò lãnh đạo, tại sao ĐCSVN không dám đứng lên tiền phong chiến đấu khắc phục hai trở lực này?

Tuy nhiên, mười bạn của tôi hôm nay, thì có đến chín người nói đòi hỏi ở ĐCSVN hiện nay, đòi hỏi chế độ chính trị này tự mình đổi đời bây giờ là điều không thể. Không ít bạn bè chí cốt và người thân trong nhà mắng tôi tư duy cải cách như thế là kẻ ngu trung, quở trách tôi sao không để cho ngôi nhà đã mục nát sụp đổ quách đi cho nhanh, kéo dài sự đau khổ của đất nước làm gì!?..  Vậy chỉ còn cách những người lãnh đạo Đảng và Nhà nước hiện nay hạ quyết tâm vượt qua điều không thể này.

Tôi nghĩ lãnh đạo Đảng và Nhà nước đang đứng trước cơ hội và có trách nhiệm ràng buộc khởi xướng cuộc cải cách chính trị hòa bình đổi đời đất nước và đổi đời chính bản thân ĐCSVN, bắt đầu từ xây dựng một Hiến pháp mới. Hoặc là để vuột mất cơ hội này và mắc tội đối với đất nước? Tôi không thay đổi được suy nghĩ của mình.

Kính thư,

Nguyễn Trung

10 (60A) ngõ 45 A phố Võng Thị, Phường Bưởi, Quận Tây Hồ, Hà Nội, Đt. 04 38363036


[1] Xin gọi tắt là Kiến nghị 72, ngày 04-02-2013 đã được trao chính thức cho Ủy ban Dự thảo sửa đổi Hiến pháp.

[2] Tham khảo thêm: Nguyễn Trung, tiểu thuyết “

http://viet-studies.info/kinhte/kinhte.htm

[3] (1)Cơ hội thực hiện hòa giải và thống nhất dân tộc ngay sau 30-04-1975; (2)Cơ hội độc lập đi với cả thế giới sau khi LXĐÂ sụp đổ; (3)Cơ hội đẩy nhanh quá trình bình thường hóa quan hệ với Mỹ, gia nhập ASEAN và gia nhập WTO.

Nguồn: Ba Sàm

 

19 Phản hồi cho “Thư ngỏ của ông Nguyễn Trung gửi Quốc hội, Chính phủ và ĐCSVN về sửa đổi Hiến pháp”

  1. Sơn Hà says:

    Đọc bài này tôi không khỏi băn khoăn nhiều điều về hình thức cũng như nội dung của bức thư, thấy cần đặt ra nhiều dấu hỏi.
    Trước hết,với đầu đề”Thư ngỏ của ông Nguyễn Trung gửi Bộ chính trị, Quốc hội và Chính phủ” thì ai đưa lên internet, hay là ông Nguyễn Trung tự đưa lên? Và, tại sao gửi “Bộ chính trị, Quốc hội và Chính phủ” mà lại lọt ra ngoài, và tại sao đã gửi cho Bộ chính trị, Quốc hội và Chính phủ mà lại phải công khai hóa ra bên ngoài? Tôi cho rằng dù là những ý nghĩ cá nhân nhưng thuộc về vấn đề quá nhạy cảm trong quan hệ quốc tế mà phơi bày công khai thì phải cân nhắc kĩ càng, lợi hại! ông Nguyễn Trung có là đảng viên ĐCSVN hay không, nếu là đảng viên thì nguyên tắc sinh hoạt tư tưởng trong Đảng thế nào? V.v…
    Có một số vấn đề có thể đồng tình với tác giả,như quan tâm, lo lắng về bảo vệ tố quốc, đấu tranh giữ vững chủ quyền biển đảo, lo giữ vững nền độc lập và phát huy dân chủ của nước nhà, nhìn nhận thẳng thắn và sâu sắc hơn nữa về tình hình kinh tế-xã hội nước nhà và chất lượng lãnh đạo của ĐCS VN.
    Tuy nhiên không thể đồng tình với sự cường điệu và nhìn nhận rất đen tối bức tranh kinh tế, xã hội, văn hóa cũng như bức tranh chính trị của nước nhà hiện nay. Và, dù có loanh quanh, dài dòng, mập mờ,nhưng người đọc tinh ý một chụt vẫn có thể nhận ra rằng tác giả Nguyễn Trung phủ định sạch trơn nền chính trị của nước ta, cũng tức là chế độ chính trị của nước ta hiện nay, mà nhân dân ta và cả thế giới đều biết nước ta đang theo chế độ xã hội chủ nghĩa, chế độ chính trị nhất nguyên, một đảng cầm quyền. Cương lĩnh của ĐCS VN là ”Cương lĩnh xây dựng đất nước”trong thời kì quá độ lên Chủ nghĩa xã hội”, Hiến pháp nước ta là” hiến pháp của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa VN”. Thế mà tác giả bức thư ngỏ đã phê phán rằng chế độ chính trị ấy tha hóa và quá yếu kém, đã vô hiệu hóa nhiều nỗ lực cứu chữa, đang kìm hãm sự phát triển của đất nước, và rằng chế độ chính trị ngày càng mục nát. Tác giả còn nói hệ thống chính trị tiếp tục lún sâu hơn nữa vào “độc tài toàn trị” – một cụm từ mà các thế lực thù địch vẫn công kích chế độ XHCN, chế độ đang chính trị dưới sự lãnh đạo của ĐCS VN.
    Tuy chúng ta vẫn tiếp tục và tích cực tiến hành sâu rộng công cuộc đổi mới, nhưng phải nói thành tựu của 25 năm đổi mới là to lớn, đã chứng minh sự khắc phục những nhận thức sai lầm về CNXH và khắc phục những cách thức xây dựng CNXH không phù hợp trước đây. Nhân dân ta cũng như cả thế giới đánh giá cao sự chuyển biến to lớn và tích cực đó, song tác giả bức thư ngỏ cố tình không nhìn thấy những kết quả rõ ràng của đổi mới để bảo vệ chế độ, trái lại đã nhìn nhận chế độ chính trị nước ta với gam màu quá đen tối. Thậm chí tác giả đã phủ nhận vai trò, sứ mệnh lãnh đạo của Đảng gắn liền với những chuyển biến lịch sử của đổi mới, khi nhận định cả nắm rằng những quan điểm của Đảng trong đường lối chính sách xây dựng và bảo vệ đất nước là sai lầm. Tôi cho rằng nhận định này là không khách quan, thiếu sáng suốt. Chính từ những nhận định sai lệch này và từ những ác ý chính trị mà tác giả kiến nghị phải tiến hành một cuộc cải cách chính trị toàn diện và triệt để, trong đó chủ yếu và trước hết là phải đổi đời chính ĐCS VN. Tác giả đề xuất như vậy là có ý gì? Khi tác giả so sánh và khuyên nước ta nên khôn khéo thực hiện bước chuyển hóa như Myanmar, thì ra người ta có thể hiểu được ý đồ của tác giả muốn gì, muốn thay đổi theo hướng nào! Thật ra những diễn biến ở Myanmar và ở VN là khác nhau về bản chất. Ở Myanmar đã ngả dần về Phương Tây để phá vòng bao vây cấm vận, đồng thời sinh hoạt bên trong xã hội thì cởi mở hơn. Còn ở VN là đổi mới, hội nhập quốc tế, phát huy nội lực là chính đồng thời tranh thử ngoại lực, giữ vững độc lập tự chủ, thực hiện “Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kì quá độ lên CNXH”.
    Vẫn biết những chuyển biến về kinh tế xã hội và về xây dựng đảng chưa đắp ứng mong mỏi của nhân dân, chưa xứng với tầm vóc lịch sử vĩ đại của Đảng và dân tộc ta, vẫn biết còn nhiều ý kiến lo lắng về tổ chức và hiệu quả thực hiện Nghị quyết 4 của Trung ương (khóa XI), song những kiến nghị gì, hiến kế gì nên thiết thực cụ thể và đúng độ, đúng mức. Chẳng hạn, chính Đảng đã đề ra nhiệm vụ tự đổi mới, tự chỉnh đốn, và trên thực tế đã và đang cải thiện về phương thức lãnh đạo, bây giờ cần tìm kiếm thêm phương kế gì nữa để cải tiến hơn nữa cho phù hợp hơn nữa với điều kiện một đảng duy nhất cầm quyền và phù hợp với bản chất dân chủ của chế độ xã hội chủ nghĩa của chúng ta, chứ đâu cần đến kiến nghị “đổi đời ĐCS”!
    Tác giả Nguyễn Trung đề xuất xây dựng một bản Hiến pháp mới, từ đó làm cơ sở, làm nền tảng để cải cách Đảng, là không phù hợp thực tiễn và là cách làm ngược. Nên nhớ rằng Hiến pháp 1992 đã là Hiến pháp của thời ki đổi mới, đã là Hiến pháp mới cho phù hợp với “Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kì quá độ lên CNXH” được đại hội VII của Đảng hoạch định tháng 6 năm 1991. Một hiến pháp ra đời như thế thì nay không cần phải thay bằng một hiến pháp khác, mà chỉ cần sửa đổi, bổ sung cho phù hợp với Cương lĩnh được sửa đổi bổ sung năm 2011(ngày nay Đảng ta cũng chưa thay đổi cương lĩnh mà chỉ sửa đổi, bổ sung cho phù hợp với thực tiễn sau 20 năm đổi mới). Đảng lãnh đạo nhà nước và toàn xã hội, lãnh đạo tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội, Đảng lãnh đạo Quốc hội và lãnh đạo cả việc sửa đổi, bổ sung Hiến pháp, cho nên phải trên cơ sở tăng cường sự lãnh đạo đúng đắn của Đảng, trên cơ sở Cương lĩnh của Đảng mà xây dựng Hiến pháp, mà sửa đổi, bổ sung hiến pháp , chứ không phải là làm ngược lại.
    Đặc biệt trong quan hệ với TQ, tác giả đã thể hiện thiếu tinh tế, nhất là phơi bày trong một bức thư ngỏ. vẫn biết rằng có một bộ phận nhân dân ta lo lắng ta chưa đấu trạnh mạnh mẽ, đủ mức với TQ khi TQ vi phạm chủ quyền lãnh thổ của ta, lo lắng ta bị TQ đánh lừa bằng những câu chữ và lời nói bề ngoài tốt đẹp. Tuynhiên, một nhận định ”không ít ý kiến trong nhân dân ta cho rằng về nhiều mặt VN trên thực tế đã trở thành một chư hầu kiểu mới của chủ nghĩa thực dân mới siêu cường Đại Hán” , thì đó là một nhận định rất phi thực tế, một nhận định tự hạ thấp tinh thần tự tôn dân tộc. Dư luận thế giới cho thấy thực tế vẫn đang có động thái TQ hù dọa VN và các nước xung quanh, đồng thời căn cứ vào luật pháp quốc tế các nước đang đấu tranh chống lại tham vọng bành trướng của Trung Quốc ở Biển Đông, thực tế vẫn có những cuộc hội thảo, hội nghị quốc tế lên án thái độ ngang ngược của TQ ở Biển Động, chứ đâu phải là quan hệ TQ – VN đã là quan hệ giữa chính quốc với chư hầu!
    Tôi viết những dòng chữ trên đây để nói lên rằng không phải mọi độc giả đều im hơi lặng tiếng và đồng tình với bức thư ngỏ. Có vấn đề quan hệ quốc tế tôi buộc phải nêu ra vì trong bức thư ngỏ của tác giả Nguyễn Trung đã công khai hóa rồi.
    Tp Hồ Chí Minh 30-7-2013
    SƠN HÀ (hưu già)

  2. Nguyễn đăng việt says:

    Trung Mỹ Tây ngày 19 – 5 – 2013

    THƯ NGÕ GỞI ANH NGUYỄN TRUNG
    VÀ CÁC TRÍ THỨC TẠI “ KIẾN NGHỊ 72”

    Kính thưa các anh !
    Tôi là Nguyễn Đăng Việt, tuổi Quý Mùi,được sinh ra tai Gio linh, Quảng trị, học phổ thông tại các trường HSMN, rồi vào ĐHTH Hà nội, từ 1967 giảng dạy môn Vật lý sinh vật học tại HVQY, năm 1990 phá rào, nghỉ hưu sớm tham gia hoạt động kinh tế cho Trung ương Đoàn sau đó làm giám đốc một công ty của UBTW MTTQ VN thời cụ Nguyễn Hữu Thọ; nay sống cùng gia đình tại 195/6/9 TMT 2a, tổ 24 KP 2 Phường Trung Mỹ Tây Quận 12 Thành phố Hồ Chí Minh
    Tôi đã đọc “Kiến nghị 72”,”Dự thảo HIến pháp 2013”, “nhiều bức thư ngõ”. . .Tôi rất trân trọng những tài liệu đó !
    Tôi không có năng khiếu về lý luận chính trị nên xin được tâm sự với các anh những suy nghĩ của mình !
    Trước tiên là những khái niệm :
    Vĩ mô : Không gian,Vũ trụ bao la,các hành tinh, bầu khí quyển, trái đất và vạn vật quanh ta (trong đó có con người ) đã, đang và sẽ tồn tại mãi mãi trong mối quan hệ liên kết đa chiều với nhau trong trạng thái luôn luôn biến đổi không ngừng !
    Vi mô :Hạt cơ bản, điện tử, nano, phân tử, tế bào,mô liên kết, cơ thể rồi quần thể, xã hội cũng đã, đang, và sẽ tồn tại mãi mãi trong mối quan hệ liên kết đa chiều với nhau trong trạng thái luôn luôn biến đổi không ngừng !
    Theo tôi, đó là bản chất của sự vật, hiện tượng và cũng là sự sống. Tôi sử dụng những khái niệm này trong tu dưỡng bản thân cũng như ứng xử với đời
    Cũng nhờ đó tôi nhận ra :Xã hội loài người từ khi hình thành đến nay xét về hai mặt :Điều kiện sống và quan hệ ứng xủ tôi thấy :
    Về điều kiện sống : Không ai là không nhận thấy sự tiến bộ vượt bậc về điều kiện sống của xã hội loài người ,Có sự tiến bộ đó là do tạo hóa phú cho con người không chỉ biết sử dụng thiên nhiên ( trời sinh voi, trời sinh cỏ) mà còn tác động vào thiên nhiên để phục vụ ý muốn của mình, tác động vào xã hội dẫn đến tác động vào mối liên kết đa chiều vĩ mô và vi mô .Cứ theo mạch này, hành động “vác đá ghè chân mình”sẽ dẫn đế hậu quả tệ hại mà hiện nay chính loài người đang chung tay giải quyết
    Về quan hệ ứng xử : Mọi biểu hiện phong phú, đa dạng, phức tạp của quan hệ ứng xử đều chung một gốc như Phật đã dạy là “Tham sân si” Và sự vận động của điều Phật dạy này cũng nằm gọn trong và được chi phối bởi mối liên kết đa chiều của sự vật ,của vận động .Nhưng có sự khác biệt với điều kiện sống là không có trạng thái biểu hiện, độ sâu sắc, mức tinh vi mới nào cả Hay nói khác đi không thể có sự tiến bộ nào được nữa cả !
    May thay, tạo hóa vẫn để một lượng rất lớn các cá thể sống hòa thuận với tự nhiên, tuy vậy họ vẫn bị kéo theo sự phát triển đa dạng phong phú quái dị của điều kiện sống ( liên kết đa chiều mà ) nên lâm vào tình trạng “nước nổi, bè nổi”.Tất nhiên bè có lao đao nhưng không bao giờ bị chìm !
    Con người phải sống thành xã hội và tạo ra nhiều ngành nghề, lĩnh vực cho các cá thể tham gia hoạt động kiếm sống cho mình , cho hậu thế, thân thuộc .Tùy theo kết quả (cả sức lao động, cả mưu mô ác độc ) một số ít thu được nhiều của cải,tạo được điều kiện sống tốt hơn, nẩy sinh nhiều nhu cầu phong phú, đa dạng, phức tạp và quái dị dẫn đến sự tác động vào thiên nhiên cũng đa dạng và phức tạp hơn, từ đó thủ lĩnh xuất hiện, rồi giới cầm quyền ( Đảng, Chính phủ v..v,,).
    Cuối thời kỳ thủ lĩnh có một nhu cầu mới hình thành là Quản trị xã hội và khoa học về quản trị xã hội ra đời đó là ngành chính trị . Kể từ thời kỳ phong kiến đến nay, xã hội loài người nói chung, các quốc gia nói riêng, kể cả từng cá thể đều là đối tượng của khoa học quản trị xã hội –Chính trị này, không có ngoại lệ !
    Chúng ta đều biết : Kinh tế là hạ tầng cơ sở, chính trị là thượng tầng kiến trúc
    Thượng tầng kiến trúc chỉ có thể phát triển tốt đẹp trên nền hạ tầng cơ sở vững chắc
    Quá trình phát triển của lịch sử nhân loại cho đến thế kỷ XX nền văn hóa (là sự kết tinh tinh hoa kinh tế và chính trị ) của dân tộc Việt nam ta luôn là nền văn hóa tiến bộ , đi trước ( UNESCO dần dần phát hiện và công nhận )
    Đảng Cộng sản Việt nam, ngay từ ngày đầu thành lập đã xác định được điều này nên đã kết hợp tài tình với chủ nghĩa Mác,sáng tạo ra đường lối cách mạng Việt nam dẫn dắt dân tộc ta đi đến thắng lợi ngày nay; cũng có nghĩa là nếu không có sự kết hợp đó chắc chắn không có thắng lợi ngày nay ( thực tiễn các quốc gia ĐNÁ và thế giới đã chứng minh !).Và tự hào là ngày nay Đảng Cộng sản Việt nam vẫn kiên định đường lối đó !
    Theo tôi, chỉ trên nền tảng Văn hóa dân tộc Việt nam chủ nghĩa Mác mới phát triển và trở thành vô địch
    Những vấn đề chúng tá cần quan tâm hiện nay là :

    1. Cần xác định cho được mô hình phát triển kinh tế của Việt nam
    Vì liên kết đa chiều là bản chất sự tồn tại của thế giới vĩ mô cũng như vi mô cho nên mô hình kinh tế nói chung ( Kinh tế Việt Nam nói riêng ) phải là mô hình kinh tế mạng liên kết đa chiều (MLKĐC) .Nội hàm cơ bản của kinh té là Sản xuất, Hàng hóa, Trao đổi, Thị trường Thông tin
    Điều kiện cơ bản để mối liên kết đa chiều phát triển là thông tin .Công nghệ tin học đã thu nhỏ thế giới về trước măt mình, đó cũng là yếu tố thuận lợi nhất cho việc quản trị kinh doanh .Xã hội nói chung, kinh tế nói riêng nếu không được quản trị đúng đắn thì không có sự phát triển chứ đừng nói đến phát triển bền vững
    Ta cũng biết giữa sức sản xuất và quan hệ sản xuất thì quan hệ sản xuất có vai trò quyết định sự phát triển bền vững của nền kinh tế và đó cũng là sự khác biệt cơ bản giữa TBCN và XHCN; dân chủ thực sự hay dân chủ sáo rỗng cũng căn cứ vào việc giải quyết thỏa đáng mối quan hệ sản xuất này
    Thể chế của Việt Nam , văn hóa của dân tộc Việt Nam là môi trường thuận lợi nhất để phát triển Mô hình kinh tế MLKĐC .Nếu dùng lý luận về quan hệ sản xuất tiến bộ mà soi xét nền kinh tế các nước khác trên thế giới đặc biệt là các nước tư bản phát triển sẽ thấy rõ điều này !Tình trạng khuủng hoảng của kinh tế toàn cầu hiện nay cũng có nguồn gốc sâu xa từ mối quan hệ này
    Từ 2010, Nhóm nghiên cứu độc lập (Nh.NCĐL) chúng tôi đã soạn mô hình “Mạng liên kết đa chiều cho sản xuất nông nghiệp phát triển bền vững” (MHMLKĐC) và đang tổ chức triển khai áp dụng ở một số xã ở Quảng trị và Miền Tây cũng như một số phường ở Hà nội và thành phố Hồ Chí Minh .Đây là bước đi bán đầu của mô hình kinh tế MLKĐC

    2. Cần nhận rõ thực trạng xã hội Việt Nam hiện nay :
    — Không thể phủ nhận uy tín và vị thế hiện nay của Việt Nam trên trường Quốc tế .Việt nam là điểm đến an toàn, thân thiện, tươi đẹp và trong lành
    — Thể chế Chính trị ổn định, mở lòng làm bạn với mọi dân tộc, mọi quốc gia, tham gia ký kết và có trách nhiệm nhiều công ước quốc tế
    –Sau 30 năm chiến tranh giành độc lập dân tộc, quốc gia ; đất nước ta bị tàn phá, kiệt quệ về cơ sở vật chất, đau thương, tê buốt về tinh thần, tình cảm .Nhưng với truyền thống bất khuất, kiên cường dân tộc ta, nhân dân ta, Đảng ta, quân đội ta lại tiếp tục đứng lên xé tan mọi rào cản, mọi âm mưu, mọi định kiến, hủ tục của giặc ngoài, thù trong, họ tộc, gia đình, bản thân để vươn lên xây dựng cuộc sống mới .Thực tế này không thể chối bỏ, phải được ghi nhận !
    — Cũng cần xác nhận rằng :Với một dân tộc có nền văn hóa cao như vậy,có một nhân dân cần cù, dũng cảm, thông minh, thuần nhất như vậy có một Đảng với cương lĩnh chính trị tiên tiến như vậy lãnh đạo và đã chiến thắng 2 đế quốc to như vậy và trong bối cảnh hội nhập toàn cầu hiện nay, đáng ra, đất nước ta phải vươn lên đạt tầm cao mới hơn hẵn bây giờ !
    Tuy không thể phủ nhận vai trò lãnh đạo và uy tín của Đảng cộng sản Việt nam đối với dân tộc và cách mạng Việt nam cũng như vị thế của Việt nam trên trường quốc tế hiện nay, nhưng trách nhiệm để thực trạng phát triển đất nước như thời gian qua thuộc về Đảng Cộng sản Việt nam –Người lãnh đạo duy nhất cách mạng Việt Nam
    –Dân tộc ta có nền văn hóa tiên tiến mang màu sắc Phật giáo riêng của Việt tộc và đạo gia tiên nên nhu cầu về dân chủ cũng có nhiều sắc thái khác với các nước theo các tôn giáo khác ở các quốc gia lân cận và phương Tây .Điều này cần được trân trọng và nghiên cứu sâu hơn !

    3. Suy nghĩ về quyền: (Dân chủ, sử dụng, sở hữu )
    Quyền sở hữu, quyền sử dụng có liên quan đến vật ngoài thân , quyền dân chủ gắn liền với sự tồn tại của công dân !
    a. Quyền sở hữu . Như Phật đã dạy Mọi đau khổ của chúng sinh có nguồn gốc là tham sân si mà căn nguyên là do đeo bám, do ham muốn chiếm hữu, sở hữu ! Quyền sở hữu là quyền được độc chiếm những vật ngoài thân ! Có nhiều quyền này, con người chỉ bị hủy hoại, bất hạnh và xấu đi mà thôi
    Nhân loại chỉ tôn trọng những danh nhân văn hóa, những nghệ sỹ, những nhà khoa học, những hiền triết nhưng không bao giờ tôn trọng những kẻ giàu có,trọc phú !?
    b. Quyền sử dụng : Giá trị của mọi vật ngoài thân là ở chỗ có sử dụng được hay không ?Mọi vật khi không có giá trị sử dụng đều vô nghĩa .Vì vậy cần xác định lại là Mọi vật ngoài thân chỉ có giá trị khi sử dụng được .Cho nên quyền sử dụng mới là quyền cơ bản .Đất đai là tài sản đặc biệt của bất cứ quốc gia nào(vì gắn liền với lãnh thổ ) Hiến pháp xác định Quyền sử dụng đất như một hàng hóa là một chân lý, khoa học không thể khác được !
    c. Quyền dân chủ : Dân chủ là quyền của công dân .
    Trong “Tuyên ngôn độc lập” năm 1945 Bác Hồ đã tuyên bố “Mọi người đều bình đẳng. . . ” khác với tuyên ngôn của Hợp chủng quốc Hoa kỳ “Mọi người đàn ông đều được bình đẳng. . . ” và trước công ước quốc tế về nhân quyền 1948 đến 3 năm ! ?
    +.Cần làm rõ hơn về cụm từ “Quyền dân chủ”được ghi trong cương lĩnh, trong hiến pháp và các văn bản quan trọng khác
    + Nhân quyền là quyền con người, nên có sự tương đồng với các quốc gia trên thế giới và đã có ghi trong các công ước quốc tế. Việt nam đã ký nhiều công ước như thế
    + Dân chủ là quyền công dân , nên tùy theo dân tộc, văn hóa, tôn giáo, tín ngưỡng của mỗi quốc gia mà có những đặc thù riêng ; tất nhiên không được xâm hại đến quyền con người !
    + Đảng cộng sản Việt Nam, người đã đưa đất nước của dân tộc ta từ phong kiến tiến thẳng lên Dân chủ cộng hòa rồi Cộng hòa XHCN với tiêu chí xuyên suốt là Dân giàu nước mạnh dân chủ công bằng văn minh .Có lẽ không có quốc gia nào mà giới cầm quyền nêu rõ cương lĩnh xây dựng đất nước như vậy. Mạch đi của mệnh đề này là :Trước hết: Dân phải giàu .Hiện nay nhiều quốc gia dân giàu nhưng nước chưa hẵn đã mạnh,vì quyết định vận mệnh của đất nước thuộc quyền của các tập đoàn tài phiệt! Tất nhiên Dân giàu ở đây không phải tính theo thu nhập bình quân đầu người mà phải theo thu nhập thực tế của mỗi công dân .Có như vậy khi dân giàu thì chắc chắn nước phải mạnh .Muốn có dân giàu, nước mạnh chỉ có con đường thực hiện dân chủ cồng bằng văn minh
    + Dân chủ cồng bằng văn minh vốn đã là nội hàm văn hóa ứng xử (với cộng đồng, với thiên nhiên) của dân tộc Việt nam ta từ ngàn xưa .Cho nên những văn bản luật đã và đang soạn thảo phải thấm đượm sâu sắc điều này
    + Nghĩ rằng muốn luật hóa nhũng nội hàm văn hóa phải chọn những điều cơ bản nhất, thiết yếu nhất luật hóa trước
    +Trước tiên cần xác định rõ : Quyền dân chủ phải là của tuyệt đại đa số công dân Việt nam .Vậy tuyệt đại đa số công dân Việt nam là ai ?! Họ cần gì ?
    Tuyệt đại đa số công dân Việt nam là nông dân, công nhân, đội ngũ trí thức và những người lao động thành phố .Họ là những người đã có cha, mẹ, vợ, chồng, con,cháu, họ hàng ruột thịt đã không tiếc máu xương, tình cảm, tài sản, hy sinh tất cả để giành lại và xây dựng đất nước như ngày nay !
    Họ cần gì và họ đẫ sống như thế nào trong gần 30 năm vừa qua ?
    Họ cần quyền được làm chủ cuộc sống của mình mà cụ thể là làm chủ hiệu quả thành quả do sức lao động của mình tạo ra.
    Thực tế trong gần 30 năm qua, người nông dân chưa bao giờ được tham gia thị trường, chưa bao giờ được làm chủ hiệu quả thành quả sức lao động của mình; người công nhân không bao giờ được biết thông tin về sản phẩm mình trực tiếp làm ra chứ đừng nói đến tham gia định đoạt; đội ngũ trí thức và những người hưởng lương thì phó mặc cuộc sống của mình và gia đình vào “giá chợ”; người lao động thành phố phụ thuộc hoàn toàn vào thái độ của chủ và may mắn chợ đời
    Thực tế này đã tồn tại nhưng tuyệt đối không phải do “Đảng trị” hay không có “tam quyền phân lập” mà là do để tạo cơ sở vật chất cho CNXH, chúng ta chon con đường kinh tế thị trường định hướng XHCN. nhưng đã không quan tâm đầy đủ tính định hướng XHCN này
    Đáng lé ra, Đảng Cộng sản Việt nam, khi đã chọn kinh té thị trường định hướng XHCN và biết rõ nội hàm của định hướng XHCN này là rất mới ( Hệ thống XHCN có nhiều mâu thuẫn, và đã tan rã vào thập niên 90, chủ nghĩa Mac-lenin đang bị thử thách trầm trọng về cả lý luận và thực tiễn ) thì phải đầu tư nghiên cứu xác định rõ nội hàm và bước đi cụ thể của định hướng này ngay trong thời kỳ đầu của đổi mới chứ không để vừa làm vừa nghe ngóng, chỉnh sửa như thời gian qua (thời gian tương đương với 2 cuộc kháng chiến chống ngoại xâm, nhưng băng hoại về đạo đức, lối sống và xã hội thì nặng hơn nhiều dẫn đến một bộ phận không nhỏ Đảng viên ở mọi cấp thoái hóa, biến chất . . . )
    Muốn“Dân giàu, nước mạnh dân chủ công bằng văn minh” trước tiên phải bảo đảm quyền dân chủ cho công dân, và chỉ có quyết tâm thực thi tính định hướng XHCN cho nền kinh tế là giải pháp duy nhất , giải quyết triệt để những tồn tại, yếu kém của kinh tế Việt nam thời gian qua !
    Ngay từ khi thành lập Đảng Cộng sản Việt nam đã dựa vào văn hóa dân tộc để áp dụng chủ nghĩa Mác-lenin, sáng tạo đường lối cách mạng Việt nam.Thực tiễn đã chứng minh sự sáng suốt và đúng đăn của đường lối đó
    Tinh hoa của Văn hóa dân tộc ta sẽ càng phát triển rực rỡ hơn trên cơ sở những thành tựu của điều kiện sống và quan hệ ứng xử tiến bộ (quan hệ sản xuất là một mặt biểu hiện của quan hệ ứng xử ).Vì thế ta có thể tự hào , yên tâm là :Trong con người Việt nam bình thường (có văn hóa ) luôn tiềm tàng phẩm chất của con người XHCN;với những con người đó; thể chế mà họ chọn sẽ là thể chế văn minh nhất của nhân loại !
    Đó là yếu tố cơ bản để chúng ta xây dựng thành công Chủ nghĩa xã hội

    4. Suy nghĩ về những sai lầm dẫn đến thực trạng hiện nay
    a. Sai lầm về :Không quan tâm đầy đủ tính định hướng Xã hội chủ nghĩa
    Có thể nhận ra xuất phát của sai lầm này :
    Các thế hệ lãnh đạo của Cách mạng Việt nam từ khi có Đảng cho đến khi mở của, đổi mới là những lớp người được trực tiếp lãnh tụ Hồ Chí Minh đào tạo, bồi dưỡng, giáo dục và rèn luyện để thành những người có văn hóa cao, giác ngộ cách mạng sâu sắc, có lòng yêu nước, thương dân nồng nàn, vô tận. Họ cũng đã một lần quyết tâm bỏ qua thời kỳ quá độ đó là cơ sở để họ sáng tạo đường lối kinh tế thị trường định hướng XHCN, nhưng họ lại không có thực tiễn về kinh tế thị trường và không đủ bản lĩnh để nhận ra những tố chất XHCN tiềm tàng trong văn hóa Việt nam, trong ứng xử đời thường của người Việt .Trước mắt họ, nhân dân ta, đất nước ta vừa thoát khỏi 2 cuộc chiến tranh đang lâm vào tình trạng kiệt quệ về vật chất và hạ tầng cơ sở , mất mát, đau thương, tê tái về tình cảm, tinh thần .Trong khi đó, nhìn ra thế giới, văn minh tiêu dùng chiếm lĩnh không gian, thời gian và mọi kênh thông tin đại chúng, nay họ thấy cần phải có bước quá độ . Thế hệ kế cận , hậu thế của họ bị phân ly làm sao họ, những đồng chí của họ có thể xác định được nội hàm của định hướng XHCN ?
    Khi mở cửa, cuồng phong của kinh tế thị trường tràn vào (chứ không phải ngọn gió ) văn minh tiêu dùng, tiến bộ của khoa học kỹ thuật, công nghệ thông tin cũng như những biểu hiện nhân văn bề nổi của xã hội tư bản phát triển làm nhiều giá trị đạo đức, tình cảm lao xao, bất ổn làm cho những mầm non của định hướng XHCN không thể tồn tại được !
    Nhung với nền tảng văn hóa dân tộc vững chắc, trường tồn phù hợp với sự phát triển văn hóa nhân loại chắc chắn Đảng Cộng sản Việt Nam lại dẫn dắt dân tộc ta, nhân dân ta xây dựng thành công Dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh
    b. Sai lầm về công tác cán bộ, công tác tổ chức, công tác tuyên giáo
    Tầm quan trọng của công tác cán bộ, công tác tổ chức, công tác tuyên giáo đã được Bác Hồ xác định rất sớm trong quá trình xây dựng Đảng và Nhà nước ta và Đảng ta, trong hầu hết các kỳ Đại hội cũng đều đặt chú ý vào công tác này !
    Một góc nhìn khác, với tố chất thông minh , linh hoạt của người Việt nam, với tính chất đa sắc màu của kinh tế thị trường thì khi mở cửa mọi giá trị nhân văn sẽ bị chao đảo, lộn xộn làm giới trẻ khó chọn lựa khó xác định (mà thời gian không bao giờ chờ đợi ai )
    Cũng bình thường khi ta ưu tiên chon hậu thế của cán bộ cao cấp đương nhiệm hoặc tiền nhiệm để bồi dưỡng, đào tạo thành cán bộ lãnh đạo kế tiếp .Nhưng ta quên là họ đã lớn lên trong kinh tế thị trường , khi mọi giá trị đã lao xao khó chọn, thân sinh họ, gia đình, họ mạc của họ cũng đã nhiễm không ít lối sống của kẻ có chức, có quyền, có tiền, có của đồng thời Đảng ta lại đưa lực lượng đó đi đào tạo tại các trung tâm nổi tiếng của các nước tư bản hiện đại .Phẩm chất nào trong họ để định hướng XHCN ? Kỹ năng sống nào trong họ để có thể phát hiện ra những việc có lợi cho dân thì kiên quyết làm ? việc gì có hại cho dân thì quyết không làm ?
    Kỹ năng sống giàu tình, giàu nghĩa này là phẩm chất cơ bản của văn hóa dân tộc Việt nam ta nó cũng trùng hợp với đạo đức XHCN .Tuy vậy những hạt mầm này không dễ gì vươn lên thành cây khi không có không gian và môi trường phù hợp .Đó là công tác tuyên giáo , công tác giáo dục
    Đã lâu lắm rồi, công tác tuyên truyền, giáo dục đạo đức XHCN, xây dựng con người CNXH chỉ được nhắc dến, nêu ra trong các Đại hội cấp Trung ương của Đảng, Đoàn, và các đoàn thể chính trị khác sau đó là rơi vào im lặng như “hòn đá rơi xuống ao bèo”.Thậm chí hiện nay đang tổng kết, kiểm điểm nghiêm túc NQ 03 của Bộ Chính trị về “Sống, học tập và làm việc theo gương Bác Hồ vĩ đại”mà họ không có khái niệm gì về đó cũng chính là đạo đức cách mạng, đạo đức XHCN
    Cho nên, nguyên nhân của mọi nguyên nhân là công tác tổ chức, công tác cán bộ
    Muốn giải quyết tồn tại đó chỉ có thực hiện nguyên tắc tự phê bình và phê bình .Đó cũng là nguyên tắc Phật dạy “Nhìn vào trong để tự thấy mình thì sẽ nhận biết tất cả” .Xã hội được tạo nên từ những cá nhân , muốn xã hội tốt đẹp mọi cá nhân cần phải biết tu dưỡng theo lời Phật, Lão Tử, Bác Hồ đã dạy !
    Rất mừng là Đảng Cộng sản Việt nam đã nhìn thấy rõ căn bệnh ung thư của mình và ra được NQTW IV khóa XI, xác định phải làm thường xuyên như đánh răng, rửa mặt, quét nhà hàng ngày .Mừng quá đi chứ phải không các anh ?
    Tất nhiên song song với triển khai thực hiện NQ IV,khóa XI thì phải thực hiện đầy đủ quyền dân chủ của công dân mà trước hết là nâng cao thu nhập bền vững cho tuyệt đại đa số công dân Việt nam . muốn vậy phải đẩy mạnh phát triển kinh tế mà trước mắt là nông nghiệp và giải quyết quan hệ sản xuất trong nông nghiệp
    Mô hình kinh tế mạng liên kết đa chiều là mô hình cần phải được quan tâm và tổ chức nghiên cứu nghiêm túc.
    Sắp đến những kết quả triển khai cụ thể bước đầu của MHMLKĐC…tại các phường –xã sẽ làm thay đổi nếp nghĩ của nhiều người
    Mong nhận được nhiều chia sẻ !
    Kính thư
    Nguyễn Đăng Việt
    0903978277—0986840150

  3. Mỵ du says:

    Thằng này cũng lú nữa

  4. Biển Nhớ says:

    http://danlambaovn.blogspot.com/2013/02/chet-vi-ang-la-cai-chet-rat-lang.html#disqus_thread
    http://danoanbuihang.blogspot.com/2013/02/chet-vi-ang-la-cai-chet-rat-lang-cuoi.html#comment-form
    Chuyện hài phải xem. Links dẫn phía trên. Xem để cười, để cùng thư giản, xả stress. Xem xong quý anh chị, các bạn hãy dành chút thời gian để chuyến đến, hoặc giới thiệu cho nhiều người khác, để bà con ta cả nước cùng xem. Đặc biệt phải giới thiệu và khuyến khích bộ đội của nhân dân ta cùng xem. Sự thật đau lòng được diễn tả một cách duyên dáng, gần gũi hơn bao giờ.

  5. HS-TS-VN says:

    CAN ĐẢM – SỰ THẬT – TỰ DO
    Khát vọng được sống tự do như một con người, như mọi con người ở mọi nơi trên thế giới của nhân dân Việt Nam sẽ thành hiện thực khi mỗi người Việt Nam là một Nguyễn Đức Kiên.
    Hãy CAN ĐẢM nói lên SỰ THẬT về điều mình muốn, về mọi điều.
    Ý muốn được toàn dân bày tỏ công khai, dứt khoát… nhất định phải đem Tự Do đến cho mọi người dân Việt Nam.
    - Mỗi người Việt Nam phải nói thẳng SỰ THẬT
    - Mỗi người Việt Nam phải NÓI THẲNG, NÓI THẬT, NÓI TO LÊN điều mình muốn.

  6. NGƯỜI VIỆT không cộng sản says:

    <> : …… Này ông ” trí thức ” Nguyễn Trung ” ông thức hay ông ngủ mê giữa ban ngày mà sao như ông hãy còn mơ mơ màng màng ăn nói lung tung ! Tổ sư cộng sản bên Liên-Sô đã bị người ta quăng vào sọt rác từ khuya rồi, giờ sắp đến lượt các rác rến cặn bã cộng sản hôi thúi rơi vãi đầy nơi bãi rác Trung Nam Hải, còn sót lại, cũng sắp lại bị thanh toán tẩy uế cho sạch nốt, chứ cụm rác ở Việt Nam thấm tháp gì mà ông sợ ” mất còn !? ” mà hè nhau bàn tính níu kéo lại, ông không nghe, không thấy sao, hả ông ” chí ngủ ” , ngủ vừa vừa thôi, ngủ mấy chục năm chưa đủ sao ?

Phản hồi